Cüdonun yaranması
Jigoro Kano 1882-ci ildə Yaponiyada cüdonu yaratdı. O dövrdə qədim samuray döyüş sənəti olan “jujutsu” məktəbləri zəifləyirdi. Kano müxtəlif jujutsu üslublarını öyrəndi və onların təhlükəli hissələrini çıxarıb daha təhlükəsiz, təhsil və idman yönümlü sistem qurdu.
O, yeni sisteminə “Judo” adını verdi:
- “Ju” = yumşaqlıq, elastiklik
- “Do” = yol, həyat yolu
Yəni “yumşaqlıq yolu”.
Kano düşünürdü ki, insan rəqibin gücünə qarşı sərt müqavimət göstərmək əvəzinə onun gücündən istifadə etməlidir.
1882-ci ildə Tokioda ilk məktəbi — Kodokan quruldu. Buradan müasir cüdo bütün dünyaya yayıldı.
Cüdonun əsas xüsusiyyətləri
Cüdoda əsasən:
- atışlar
- yer texnikaları
- boğmalar
- qolları kilidləmə üsulları
öyrədilir.
Amma təhlükəli zərbələr və ölümcül texnikalar yarış sistemindən çıxarılmışdır.
Cüdo sonradan Olimpiya idman növünə çevrildi:
- Kişilər üçün: 1964 Tokyo Olimpiadası
- Qadınlar üçün: 1992 Barcelona Olimpiadası
Jiu-Jitsunun tarixi
Japanese Jujutsu daha qədimdir və samurayların döyüş sistemi idi. Burada:
- oynaq qırmaları
- boğmalar
- atışlar
- silahlı və silahsız müdafiə
öyrədilirdi.
Bu sənət Yaponiyadan başqa ölkələrə də yayıldı.
Braziliya Jiu-Jitsusunun yaranması
1914-cü illərdə yapon ustası Mitsuyo Maeda Braziliyaya getdi və orada cüdo/jujutsu öyrətdi.
Onun tələbələri olan Carlos Gracie və Helio Gracie sistemi inkişaf etdirərək Brazilian Jiu-Jitsu yaratdılar.
BJJ-də əsas diqqət:
- yer döyüşü
- boğmalar
- submission (təslim etmə texnikaları)
üzərindədir.
Cüdo və BJJ fərqi
| Cüdo | BJJ |
|---|---|
| Daha çox atışlar | Daha çox yer döyüşü |
| Ayaqüstü balans pozma | Submission üstünlük təşkil edir |
| Olimpiya idmanıdır | MMA-də çox məşhurdur |
| Sürətli xal sistemi | Uzun taktiki mübarizə |
Maraqlı fakt
Bir çox MMA döyüş texnikalarının əsasında həm cüdo, həm də Brazilian Jiu-Jitsu dayanır. Məsələn, Ultimate Fighting Championship turnirlərində BJJ böyük üstünlük qazandırmışdı.
